---
title: Rozenkrans productieafval
date: 2021-06-04T05:27:10Z
modified: 2024-12-12T06:25:31Z
permalink: "https://www.archeologiegorinchem.com/projectenoverzicht/enkele-vondsten/rozenkrans-productieafval/"
type: al_product
status: publish
excerpt: Productieafval van kralen voor rozenkransen (ca. 1400-1500)
wpid: 22781
al_product-cat:
  - Religie
  - Botmateriaal
  - Economie
  - "Middeleeuwen laat B: 1250-1500 nC"
  - "Middeleeuwen laat: 1050-1500 nC"
  - "Middeleeuwen: 450-1500 nC"
al_product-attributes:
  - Botmateriaal
  - Kazerneplein (1997)
  - "Materiaal:"
  - "Middeleeuwen laat B: 1250-1500 nC"
  - "Periode:"
  - Religie
  - "Toepassing:"
  - "Vindplaats:"
featured_image: /wp-content/uploads/2021/06/Kazerneplein_afval_kralenproductie-scaled.jpg
featured_image_alt: Rozenkrans productieafval
timestamp: 2024-12-12T06:25:31Z
tags:
  - Religie
  - Botmateriaal
  - Economie
  - "Middeleeuwen laat B: 1250-1500 nC"
  - "Middeleeuwen laat: 1050-1500 nC"
  - "Middeleeuwen: 450-1500 nC"
  - Kazerneplein (1997)
  - "Materiaal:"
  - "Periode:"
  - "Toepassing:"
  - "Vindplaats:"
---

**Productieafval van paternosterkralen voor rozenkransen. Uit deze stroken botmateriaal, gezaagd van het middenvoetsbeen _(metatarsus)_ van een rund, zijn kralen geboord voor het maken van [rozenkransen](https://nl.wikipedia.org/wiki/Rozenkrans).**

Het afval kwam tijdens een opgraving op het [Kazerneplein (1997)](https://www.archeologiegorinchem.com/wp-content/uploads/wp-mfa-exports/post/beestachtige-beelden-op-een-muur-in-de-burgstraat.md) tevoorschijn uit een gedempte sloot met afval uit de 15de eeuw. Dit wijst er op dat in deze periode binnen Gorinchem een zogenaamde _'vijftichmaacker'_ actief was die [rozenkransen](https://nl.wikipedia.org/wiki/Rozenkrans) produceerde. Vergelijkbare vondsten zijn onder andere bekend uit 's-Hertogenbosch.

[![Het maken van paternosterkralen voor rozenkransen.](https://www.archeologiegorinchem.com/wp-content/uploads/2019/04/paternostermaker-900x1002.jpg "Die Hausbücher der Nürnberger Zwölfbrüderstiftungen, Stadtbibliothek Nürnberg")

](https://www.archeologiegorinchem.com/wp-content/uploads/2019/04/paternostermaker.jpg)Het maken van paternosterkralen voor rozenkransen.