---
title: Skeletten bij Grote kerk hadden zwaar leven
date: 2017-01-02T23:15:15Z
modified: 2021-03-31T05:49:23Z
permalink: "https://www.archeologiegorinchem.com/projectenoverzicht/achter-de-kerk-2008/skeletten-bij-grote-kerk-hadden-zwaar-leven/"
type: page
status: publish
excerpt: ""
wpid: 890
featured_image: /wp-content/uploads/2017/01/ADK2008_008-e1497073210803.jpg
featured_image_alt: Achter de kerk (2008)
parent: 809
ancestors:
  - 809
  - 335
children: []
timestamp: 2021-03-31T05:49:23Z
tags: []
---

**GORIN­CHEM – De Gor­cu­mers die eeu­wen gele­den in de scha­duw van de [Grote Kerk](https://www.archeologiegorinchem.com/wp-content/uploads/wp-mfa-exports/page/achter-de-kerk-2008.md) zijn begra­ven, heb­ben een zwaar leven ach­ter de rug gehad. Dit blijkt uit fysisch-antro­po­lo­gisch onder­zoek door [Maja d’Hol­losy](https://nl.wikipedia.org/wiki/Maja_d%27Hollosy). Deze ske­let­ten kwa­men in mei 2008 tevoor­schijn toen in de toren een blus­in­stal­la­tie werd aangelegd.**

[![Archeologisch onderzoek Achter de Kerk, Gorinchem](https://www.archeologiegorinchem.com/wp-content/uploads/2017/01/ADK2008_006-900x598.jpg "Foto Hollandia Archeologen")

](https://www.archeologiegorinchem.com/wp-content/uploads/2017/01/ADK2008_006.jpg)Arche­o­lo­gisch onder­zoek Ach­ter de Kerk, Gorinchem



De arche­o­lo­gen van Hol­lan­dia, inge­huurd door de gemeente Gorin­chem, ont­dek­ten de res­tan­ten van maar liefst 53 indi­vi­duen. Het onder­zoek­bu­reau was op voor­hand al inge­scha­keld omdat er uit eer­dere opgra­vin­gen was geble­ken dat de kans groot was dat er op men­se­lijke res­ten zou wor­den gestuit.
 Eind 14e, begin 15e eeuw gin­gen de Gor­cu­mers hun over­le­den stad­ge­no­ten op deze plek begra­ven, zo was de ver­on­der­stel­ling. Dit bleek ook het geval, want de oud­ste gevon­den bot­res­ten date­ren uit deze peri­ode. De jong­ste ske­let­ten stam­men uit de 18e eeuw.

## Kleine vrou­wen

De onder­zoe­kers beke­ken 36 indi­vi­duen. Hier­van had­den 28 de vol­was­sen leef­tijd bereikt (ouder dan 20 jaar). De gemid­delde leef­tijd van de vrou­wen uit deze groep was 36,4 jaar. Bij de man­nen lag deze op 44,4 jaar. Dit laat­ste was niet uit­zon­der­lijk. De leef­tijd van vrou­wen ligt erg laag. Boven­dien zijn ze met hun gemid­delde lengte van 1,56 meter rela­tief klein. Vrou­wen wer­den gemid­deld rond de 1,60 meter lang. Vol­gens de onder­zoe­kers kan daarom wor­den gesteld dat de vrou­wen in ver­hou­ding slecht af waren. Het is ech­ter niet te rela­te­ren aan ziek­te­beel­den, want in dat opzicht is er nau­we­lijks ver­schil met de mannen.
 De onder­zoe­kers ver­ge­le­ken hun resul­ta­ten met die van de ske­let­ten die op de [Var­ken­markt](https://www.archeologiegorinchem.com/wp-content/uploads/wp-mfa-exports/page/varkenmarkt-17-begraafplaats-minderbroederklooster-1996.md) zijn opge­gra­ven, mid­den jaren 1996. De Gor­cu­mers die hier wer­den ont­dekt, wer­den in de peri­ode 1455 – 1572 begra­ven. Zij wer­den een stuk ouder dan hun stad­ge­no­ten : gemid­deld elf jaar. Boven­dien leden ze aan ‘wel­vaarts­ziek­ten’.

2 maart 2011
 AD Rivierenland